Węgierski fizyk Nicholas Kurti i francuski chemik Herve This ukuli termin „kuchnia molekularna” w 1988 roku i wkrótce został on przyjęty przez szefów kuchni na całym świecie. Podczas gdy kuchnia molekularna jest często nazywana „nowoczesną kuchnią”, techniki te są dokładniej opisywane jako gotowanie naukowe lub inżynieria kulinarna (która czerpie z dziedzin fizyki, chemii, biologii i innych nauk).

Nauka stojąca za tym podejściem pozwala na tworzenie zupełnie nowych potraw, które zaskakują i zachwycają. Szefowie kuchni/restauracji stosujący techniki kuchni molekularnej to między innymi Wylie Dufresne w wd50, Grant Achatz w Alinea i Next.

Chociaż popularność kuchni molekularnej nieco osłabła w latach 90. ubiegłego wieku, to ostatnio powróciła. Zbiegło się to w czasie z rozwojem popularnej stacji telewizji kablowej Food Network, która przedstawiła kuchnię molekularną szerszej publiczności.

Oprócz nowych metod, niektóre z zasad kuchni molekularnej są stosowane do konserwacji i przechowywania żywności. Na przykład oleogelatory, które pochodzą z połączenia fitosteroli, takich jak b-sitosterol i g-oryzanol, mogą być stosowane do tworzenia żeli olejowych, które mogą być włączane do produktów spożywczych w celu ich konserwacji (Gudipati i in., 2016).

Kuchnia molekularna wykorzystuje również proces odwadniania do zmiany tekstury i smaku żywności. Na przykład, technika gotowania sous vide, która łączy niską temperaturę i długie okresy czasu w celu zachowania smaku, może być wykorzystywana do przekształcania mięs takich jak kaczka czy jagnięcina w niezwykle delikatne kawałki. Innym interesującym zastosowaniem jest użycie kleju mięsnego, bezsmakowego enzymu (zwanego transglutaminazą), który może związać ze sobą dwa zazwyczaj cienkie kawałki mięsa, tworząc grubszy kawałek, taki jak stek.